เรือนไทย
ยินดีต้อนรับ ท่านผู้มาเยือน
กรุณา เข้าสู่ระบบ หรือ ลงทะเบียน
ส่งอีเมล์ยืนยันการใช้งาน?
ข่าว: การแนบไฟล์ กรุณาใช้ชื่อไฟล์ภาษาอังกฤษเท่านั้นครับ
หน้า: [1] 2
  พิมพ์  
อ่าน: 18946 "ฯพณฯ" ที่มา และการใช้
นวล
อสุรผัด
*
ตอบ: 13


 เมื่อ 10 พ.ค. 02, 23:43

 จากกระทู้ให้เว็บอื่น มีผู้ถามมาตามหัวข้อ
/>
และอิฉันตอบได้เพียงบางส่วน และในห้องนี้

มีท่านผู้รู้จริง
รู้แน่นกว่าอิฉันมาก จึงอยากขอศีกษา
/>
หาความรู้เพิ่มเติมจากท่านทั้งหลายค่ะ...


/>
"...ส่วนในพจนานุกรม เล่มเล็ก (ฉบับ พ.ศ. 2493)

ท่านเก็บคำว่า
'ฯพณฯ' เลย แล้วบอกคำอ่านว่า

'พะนะท่าน'
และบอกข้อความไว้ในวงเล็บว่า '(ย่อมา

จากคำ พณหัว พณหัวเจ้า
พณหัวเจ้าท่าน) น. เป็นคำนำ
/>
หน้าชื่อหรือตำแหน่งข้าราชการผู้ใหญ่ชั้นรัฐมนตรี

เอกอัครราชฑูต
เป็นต้น'



แต่เหตุใด คำว่า "ฯพณฯ"
จึงมีไปยาลทั้งข้างหน้า

ข้างหลัง คำนี้ คุณนาค ใจอารีย์
ได้เคยให้ข้อคิดไว้ว่า

อาจจะมาจากคำเต็มว่า
'พระเดชพระคุณพ่อเหนือหัวเจ้า

ท่าน'
ทั้งนี้เพราะเวลาเราพูดกับผู้หลักผู้ใหญ่ที่เป็นเสนาบดี
/>
หรือพระราชาคณะ เรามักใช้คำแทนตัวท่านว่า

'พระเดชพระคุณ'
หรือบางทีก็ 'พระเดชพระคุณใต้เท้า'

ถ้าเป็นเช่นนี้
ไปยาลตัวหน้าก็คงย่อมาจาก

'พระเดชพระคุณ'
และไปยาลตัวหลังก็คงย่อมาจาก

'หัวเจ้า' เดี๋ยวนี้เราพูดกันเพียง
'พะนะท่าน' เท่านั้น



ในสมัยหนึ่ง
เคยมีผู้เสนอว่าถ้าเป็นเพียงเอกอัครราชฑูต

หรือรัฐมนตรี
ให้ใช้ไปยาลหลังอันเดียว

แต่ถ้าเป็นนายกรัฐมนตรี
จึงใช้ไปยาลทั้งข้างหน้าข้างหลัง

แต่ก็ไม่มีการใช้กัน ก็เลยใช้ ฯพณฯ
คือมีไปยาลข้างหน้า

ข้างหลังดังกล่าวมาแล้ว..."
/>
(คัดลอกตัดตอนมาจาก ภาษาของเรา - จำนงค์ ทองประเสริฐ)

…………….
/>
…………….

อิฉันเข้าใจว่า (เข้าใจเองนะคะ ยังหาข้อมูลมาสนับสนุน
/>
ไม่ได้) ให้ใช้แต่ผู้ดำรงตำแหน่งในปัจจุบันเท่านั้น
/>
พอพ้นวาระไปแล้ว ก็กลับไปใช้ยศเฉยๆ ยกตัวอย่าง

อดีตนายกชวน
ตอนนี้ก็เป็นนายชวน หลีกภัย

ผู้นำฝ่ายค้าน สมัยนายบรรหาร ศิลปอาชา


พล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ ก็เช่นกัน แต่คุณหญิงก็ยัง

เป็นคุณหญิง
เพราะได้รับพระราชทานมา

ส่วน ฯพณฯ พลเอกเปรมฯ  
เพราะในปัจจุบันท่านเป็น

รัฐบุรุษอาวุโส แลประธานองคมนตรี
/>
และหากว่าจะใช้ ก็ต้องเป็น อดีต ฯพณฯ นายกรัฐมนตรี พล.อ.ชวลิต ฯ มิใช่ ฯพณฯ
พล.อ ชวลิต ฯ



ส่วน รมต (ทั้ง รมว กะ รมช) นั้น
ไม่แน่ใจว่าควรจะใช้

หรือไม่ และพอพ้นวาระตำแหน่งหน้าที่
ยังควรใช้ต่อไปอีก

หรือเปล่า
บันทึกการเข้า
นวล
อสุรผัด
*
ตอบ: 13


ความคิดเห็นที่ 1  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 00:42

 สมาิชิก(มือ)ใหม่หัดตั้งกระทู้ แต่......
อ๊ากกกก... ทำไมคนอื่นมีแต่ V ตามหลังชื่อ
แล้วของอิฉันมีสร้อยตามด้วยล่ะ....
ขอถามต่อจากหัวข้อกระทู้ว่า จะลบสร้อยออกยังไงคะ
บันทึกการเข้า
เปี้ยว
พาลี
****
ตอบ: 321

วิชาการ.คอม, อาจารย์ภาคฟิสิกส์ มหิดล


เว็บไซต์
ความคิดเห็นที่ 2  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 05:32

 ครั้งหนึ่ง เมื่อนานมาแล้ว แต่ผมจำได้ดี
คุณนวลเคยบอกว่าจะช่วยสอนภาษาอังกฤษในเว็บ เลยเป็นที่มาของสร้อย ฮ่าๆ    
บันทึกการเข้า
พวงร้อย
สุครีพ
******
ตอบ: 904


เว็บไซต์
ความคิดเห็นที่ 3  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 07:01

 มากรี๊ดต้อนรับคุณครูค่า ฮ่าๆๆ
บันทึกการเข้า
bookaholic
ชมพูพาน
***
ตอบ: 145


ความคิดเห็นที่ 4  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 17:15

 มานั่งฟังครูหลังชั้นครับ ไม่ดื้อไม่ซน
บันทึกการเข้า
ทองรัก
พาลี
****
ตอบ: 390

นักวิจัย


ความคิดเห็นที่ 5  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 18:42

 มานั่งฟังคุณครูด้วยคนค่ะ
รับรองว่าไม่แอบหลับ และไม่แกล้งเพื่อน    
บันทึกการเข้า
นวล
อสุรผัด
*
ตอบ: 13


ความคิดเห็นที่ 6  เมื่อ 05 พ.ค. 02, 22:26

 ฮา ฮา ฮา เจอ"หลาน"ศิษย์หนึ่งคนที่นี่ด้วย
ไม่ดื้อไม่ซน เป็นแต่แสบอย่างเดียว... อิ อิ อิ

คุณเปี้ยวหนา คุณก็ประมาณว่าใช้ทิงเจอร์ไม่ได้เหมือนกัน
เดี๋ยวจะเกิดปฏิกิริยากับทิงเจอร์... ช่วยแกะออกให้ทีเถอะนะคะ
หรือว่าแกะออกแล้ว อิฉันยังไม่ได้ลองเลย...
เอ.. จำไม่ได้นะ (ทำหน้าตาว่าจำไม่ได้จริงๆ ประกอบด้วย)
เคยบอกว่าจะช่วยสอนหรือคะ... (ทำตาใสด้วย)
เคยเข้าไปชมโต๊ะเด็กศิลป์ แต่ไม่ค่อยเห็นมีปัญหาถาม
ทางด้านภาษาเลยนะคะ

สวัสดีค่ะคุณพวงร้อย คุณทองรัก ...

... ช่วยตอบที่ถาม(ตามหัวกระทู้)หน่อยนะค้า
อยากทราบการใช้คำนี้จริง ๆ ขอบคุณล่วงหน้าค่ะ
บันทึกการเข้า
caeruleus
ชมพูพาน
***
ตอบ: 155


ความคิดเห็นที่ 7  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 06:06

 welcome the new teacher ka - I promise not to throw friends about when they annoy me ka    
บันทึกการเข้า
นิลกังขา
แขกเรือน
สุครีพ
******
ตอบ: 1012

ทำงานราชการ


ความคิดเห็นที่ 8  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 06:11

 I guess you are right krab Pa Nual, about "H.E." being for those VIPs in current positions only and not for ex-VIPs.



However, I never see a written rule on the matter, so I can't confirm your assumption yet.



Well, whatever the case may be, in practise,  being Thais, sometimes we still kreng-jai the ex-VIPs, and we tend to think to pay too much respect is better than to pay too little respect to the Puyais, so I have seen the honorific used for some ex-VIPs krab. But I guess it's case- by - case.



For your information, now in the formal correspondences within my Ministry (like reports, official notes, telegrams, etc.) when we refer to Dr. Surin Pitsuwan, my former boss who is now aiming to be the next UN High Commissioner for Human Rights, we call him without the "Excellency" krab.



In Khmer, they translate this honorific as "AkeUdom" krab, not "PanaTan" as in Thai. I rather like the Khmer word. What's the meaning of "excellency/excellence"? Of course, it means "EkUdom", and the sounds are similar too.
บันทึกการเข้า
เทาชมพู
เจ้าเรือน
หนุมาน
*****
ตอบ: 26490

ดูแลเรือนไทย วิชาการ.คอม


เว็บไซต์
ความคิดเห็นที่ 9  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 09:45

 ดิฉันเคยเห็น  ฯพณฯ ในหนังสือเก่าๆ   ต่อมา ฯ ตัวหน้าหายไป   เหลือตัวหลัง  คงเป็นเพราะไม่นิยมกันแล้ว และไม่ได้ออกเสียงแทนคำอะไรด้วย เพราะเราไม่ได้พูดว่าพระเดชพระคุณ..นำหน้าอีกแล้ว

นายกฯที่เป็นพณฯ เป็นคนที่ยังอยู่ในตำแหน่ง  พ้นตำแหน่งแล้วก็ไม่ได้ใช้อีก ตายไปแล้วก็ไม่ใช้อีกเหมือนกัน  
เท่าที่ได้ยินมานะคะ  แต่เดิมเป็นสรรพนามบุรุษที่สองมากกว่าที่สาม
กราบเรียน พณฯนายกรัฐมนตรี...

สมัยก่อนใครมีสิทธิ์เป็น พณฯ  ท่าน?
จำได้ว่าท่านผู้หญิงดุษฎีมาลา มาลากุลฯ เคยกล่าวว่าคนที่ได้สายสะพายชั้นเจ้าพระยา   ไม่ว่าจะอยู่ในตำแหน่งอะไรก็ต้องเรียกนำว่า พณฯ
สายสะพายชั้นเจ้าพระยา น่าจะปฐมจุลจอมเกล้าฯนะคะ
แต่ปัจจุบันความนิยมแบบนี้คงจะเปลี่ยนไปแล้ว  ไปใช้กับตำแหน่งนายกฯและรมว.เสียละมาก
บันทึกการเข้า
CrazyHOrse
แขกเรือน
นิลพัท
*******
ตอบ: 1715



เว็บไซต์
ความคิดเห็นที่ 10  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 11:20

 ขอแสดงความเห็นแบบขวางๆสักหน่อยนะครับ ยิ้ม

วัตถุประสงค์หนึ่งของการเปลี่ยนแปลงการปกครองคือการขจัดความเหลื่อมล้ำต่ำสูง ไฉนเสนาบดีในระบอบใหม่นี้จึงยังมีคำแสดงความเป็น "พ่อเหนือหัว" อย่างระบอบเดิมเล่า

น่ายกเลิกไปไหม?

ว่าแต่ว่าคุณเปี้ยวอย่าลืมทำระบบแจ้ง password สำหรับคนขี้ลืมอย่างผมด้วยนาครับ คราวที่แล้วอ่านอย่างเดียวนานไปหน่อย ลืม password ไปเลย เล่นเอาใบ้กินไปนาน ต้องให้พระเอกเปี้ยวขี่ม้าขาวมาช่วย ถึงได้มีปากมีเสียงกับเขาบ้าง ยิ้ม
บันทึกการเข้า

"Postel's Law": "be conservative in what you do, be liberal in what you accept from others"
เทาชมพู
เจ้าเรือน
หนุมาน
*****
ตอบ: 26490

ดูแลเรือนไทย วิชาการ.คอม


เว็บไซต์
ความคิดเห็นที่ 11  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 12:27

 ไม่ขวางหรอกค่ะคุณ CH   เพียงแต่พูดเรื่องการเมืองแล้วอาจจะเป็นปากเป็นเสียงกันง่ายเท่านั้น
แต่ในเรือนไทย คิดว่าคงไม่เป็นเช่นนั้น  ถ้าเราเพียงแค่แลกเปลี่ยนความคิด  ไม่ใช่จ้องจับผิดหรือขัดขากัน

คุณ CH ก็คงคิดคล้ายดิฉัน เพียงแต่พูดกันคนละอย่าง ว่า...ใครที่ขึ้นเป็นใหญ่ เอาเข้าจริงอุดมการณ์ว่ายังไง อาจจะเป็นคนละทางกับปฏิบัติ  
จึงอดไม่ได้ที่จะสร้างความสูงให้ตัวเองเหนือกว่าประชาชนสามัญ   ไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง  รวมทั้งทางภาษาด้วย
ในเมื่อสร้างภาษาใหม่ขึ้นมาไม่ได้ ก็ต้องไปยืมศัพท์จากระบบเก่าที่บอกบ่งถึงความสูงมาใช้กับตัวเอง  อย่าง พณฯ ที่ใช้ในภาษาเขียน  หรือ ท่าน ที่ใช้ในภาษาพูดเวลาเขาอภิปรายกันในสภา  จะมี ท่าน นำหน้ากันหมด
ท่าน เดิมก็คือคำนำหน้าเรียกหม่อมเจ้าอย่างไม่เป็นทางการ  แต่เดี๋ยวนี้กลายเป็นคำนำหน้าท่านผู้แทนไปเสียแล้ว
บันทึกการเข้า
นวล
อสุรผัด
*
ตอบ: 13


ความคิดเห็นที่ 12  เมื่อ 07 พ.ค. 02, 16:27

 ขอบคุณค่ะสำหรับทุกความเห็น โดยเฉพาะของคุณ นกข.
ซึ่งเหมือนกับการยืนยันว่า ในจดหมายราชการ ก็จะไม่เรียก
ผู้ที่พ้นวาระตำแหน่งหน้าที่ว่า พณฯ  แต่ตัวเอง ครั้งหนึ่งเคย
ไปงานศพ หันมองอ่านพวงหรีด ปรากฏว่าเจอแต่ พณฯ
เต็มไปหมด รุ่นไหนต่อรุ่นไหนมีทั้งนั้น...... หุ หุ หุ

คุณเทาชมพูขา ... เหมือนกันค่ะ เคยแต่ได้ยิน คิดเอาเอง
แต่หาแบบเป็นลายลักษณ์อักษรไม่มีเลย ค้นหาทุกเล่มที่มี
แม้กระทั่ง ระเบียบในราชสำนัก เก่าย้อนหลังไปเมื่อ
สี่สิบปีที่แล้ว ก็ไม่พบ... กำลังสงสัยมากว่า น่าจะเป็น
"โดยพฤตินัย" มากกว่า "โดยนิตินัย" นะคะ

คุณ CH ค่ะ... เมื่อไม่นานมานี้ มีใครสักคนถามว่า ถ้าเราไม่
นับถือ เคารพ ศรัทธาในตัวใครสักคน เวลาเจอหน้า ไม่ยก
มือไหว้ได้หรือไม่ เพราะไม่อยากฝืนใจ... อิฉันตอบไปว่า
การยกมือไหว้ใครนั้น ไม่ใช่เป็นเพียงการแสดงความเคารพ
นับถือในตัวบุคคลนั้นเพียงอย่างเดียว แต่เป็นการทักทาย
ได้เช่นกัน ดังนั้น คิดเสียว่าเราไหว้เขา เป็นการทักทายเขา
ไม่ใช่แสดงความเคารพนับถือ... ในกรณีนี้ก็เช่นกัน การเรียกใครสักว่า พณฯ อาจเป็นเพราะมันเป็นมรรยาททางสังคมก็ได้ มันติดมากับตำแหน่งที่เขาได้มาก็ได้ มันเป็นการยกย่องเขาก็ได้ ทั้งนี้ แล้วแต่ผู้เรียกจะคิด คุณอยากจะเรียกแต่ชื่อเขาโดดๆ ก็ยังได้ ไม่ผิดกติกา แต่อาจผิดมรรยาท
สมัยก่อนอาจเป็นการเรียกเพื่อยกย่อง แต่ปัจจุบัน ได้วิวัฒนาการกลายเป็น "คำเรียก" เฉยๆ ไปแล้วมั้งคะ เหมือน
กับที่คุณเทาชมพูกล่าวไว้เรื่องคำ "ท่าน" ... เวลามีประชุมสภาฯ แล้วได้ยินเขาเรียก ท่านประธานฯ ที่เคารพ หรือ
ท่านสมาชิกสภาที่เคารพ ทีไร ... แทบสำลักน้ำที่กำลังดื่ม
อยู่ทุกทีเลยค่ะ ... แต่เอ... ใครเคยได้ยินเขาเรียก พณฯ ท่านรัฐมนตรี---กันในที่ประชุมสภาฯ บ้างหรือเปล่าคะ  
อิฉันไม่ทันสังเกตจริงๆ ...
บันทึกการเข้า
นิลกังขา
แขกเรือน
สุครีพ
******
ตอบ: 1012

ทำงานราชการ


ความคิดเห็นที่ 13  เมื่อ 09 พ.ค. 02, 00:14

 ผมไม่รับรองว่าผมถูกนะครับ แต่ผมติดวิธีเขียน ฯพณฯ แบบมีไปยาลหน้าหลังแล้วครับ ชินมือเสียแล้ว ถ้าจะให้เขียน พณฯ คือมีไปยาลเฉพาะข้างหลัง จะรู้สึกว่าขาดๆ ยังไงไม่ทราบ



ผมก็คิดอย่างป้านวลครับว่า มันเป็นส่วนประกอบที่มากับชื่อ เป็นหัวโขนหรือเป็นสิ่งสมมติ เมื่อท่านนั้นๆ ยังมีหัวโขนอยู่เราก็เรียกท่านไปตามระเบียบ ตามที่สมมติไว้  เป็นการให้เกียรติตำแหน่ง ไม่จำเป็นต้องเป็นการให้เกียรติตัวบุคคล ในเรื่องนี้วงการทูต (เอ้อ .... ป้านวลครับ ทูต สะกด ท.ทหาร ครับ) ก็รับรองเป็นแบบแผนที่รับรู้ทั่วไป แม้แต่ในประเทศสังคมนิยมคอมมิวนิสต์ ก็ยังเรียกเอกอัครราชทูตว่า ฯพณฯ ตามที่โลกสมมติกันครับคุณ CH ที่เมืองจีน (แดง) สมัยยังปฏิวัติจ๋า จะใช้คำนี้ไหมก็ไม่รู้ (ตอนโน้นอาจจะเรียกว่า "สหายทูต" ก็ได้กระมัง) แต่เมื่อชักจะซาๆ อุดมการแล้ว จีนเขาก็รับใช้คำนี้ครับ ภาษาจีนเรียกว่า เก๋อเซี่ย ครับคุณ CH (ที่จริงเรื่องเก๋อเซี่ย เตี้ยนเซี่ย อะไรนี่ก็สนุก ผมเองเคยเขียนตั้งข้อสังเกตไว้เหมือนคุณ CH เหมือนกันว่า แปลออกมาแล้วมันเหลื่อมล้ำต่ำสูงชัดๆ ทำท่าว่าน่าจะขัดอุดมการ แต่จีนเขาก็ใช้โดยถือว่าเป็นแค่คำๆ หนึ่งเท่านั้นเองครับ)

รัสเซียนั้น สมัยนี้หรือแม้แต่สมัยที่ยังเป็นสหภาพโซเวียตอยู่ เขาเรียกทูตเขาว่า ฯพณฯ เช่นกัน (ไม่ทราบเหมือนกันว่าสมัยเพิ่งปฏิวัติเสร็จเขาเรียกยังไง) มีที่ผมนึกออกก็ลีเบีย ซึ่งหลังกัดดาฟีทำปฏิวัติแล้วแกก็ยกเลือกตำแหน่งทูต ผู้แทนของลิเบียในต่างประเทศ และสถานทูตด้วย เปลี่ยนชื่อเรียกใหม่ทั้งคนทั้งสำนักงาน สถานทูตลิเบียไม่เรียก Embassy เรียกว่าเป็น People's Bureau of ลิเบีย ประจำประเทศนั้น ตัวทูตเรียกตำแหน่งใหม่ว่า Secreatry of the People's Committee ประจำประเทศนั้น ก็คือเอกอัครราชทูตนั่นแหละ ก็ประหลาดดี เดี๋ยวนี้จะเปลี่ยนหรือยังไม่ทราบ

ตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นถึงว่าคำๆ นี้เป็นเพียงสมมติได้ชัดๆ คือกรณีของปลัดกระทรวงครับ ตามที่ทราบกันดีอยู่แล้ว ปลัดกระทรวงเป็นข้าราชการประจำสูงสุดของกระทรวงนั้นๆ รวมทั้งของกระทรวงผมด้วย ทูตทั้งหลายเป็นตำแหน่งระดับ C.10 ท่านปลัดเป็น C. 11 และแน่นอน ท่านปลัดต้องเป็นนายเหนือทูตทั้งหลายแน่ๆ อยู่แล้ว ปลัดส่วนมากหรือเกือบทั้งหมดก่อนจะขึ้นมาเป็นปลัดได้ก็ต้องเคยเป็นเอกอัครราชทูตมาแล้วด้วย แต่ตามระเบียบทั้งทางไทยทางฝรั่งไม่ได้กำหนดให้ใช้คำว่า ฯพณฯ กับปลัดกระทรวงครับ ให้ใช้แต่กับทูตซึ่งเป็นผู้แทนประเทศไทยและเป็นผู้แทนพระองค์ในหลวงในต่างประเทศ ดังนั้นท่านปลัด ซึ่งใหญ่กว่าท่านทูต จึงเป็นนาย หรือ Mr. เฉยๆ (แม้ว่าแต่ก่อนนี้ คนๆ เดียวกันนั้นสมัยเป็นทูตก่อนจะมาเป็นปลัด จะเป็น ฯพณฯ มาแล้วก็ตาม) ถ้าอีกหน่อยมีปลัดหญิงก็เป็นนางหรือนางสาวเฉยๆ แต่นาย นาง นางสาวเฉยๆ นี่แหละ สั่งบรรดา ฯพณฯ ได้ครับ ก็ใช้กันมาเช่นนี้ ไม่เห็นมีใครเดือดร้อนอะไร ท่านปลัดท่านก็ทราบดีว่า ถึงท่านจะไม่ได้เป็น ฯพณฯ ท่านก็เป็นซี 11 สั่ง ฯพณฯ เอกอัครราชทูต ได้อยู่แล้วในทางราชการ นั่นแหละสำคัญกว่า
บันทึกการเข้า
นวล
อสุรผัด
*
ตอบ: 13


ความคิดเห็นที่ 14  เมื่อ 09 พ.ค. 02, 01:27

 ขออภัย ขออภัย
ทูต ทูต ทูต ทูต ทูต

รู้สึก(เอาเองจากที่ได้ยิน)ว่า การขานเรียกเอกอัครราชทูต
ว่า ฯพณฯ (พณฯ) นั้น จะทำกันเมื่อท่านทูตนั้นอยู่ต่างแดน
แต่หากเมื่อไร อยู่ในเขตราชอาณาจักรไทย ก็จะเหลือแต่
นาย.......... เอกอัครราชทูตไทยประจำ.......... เฉยๆ เท่านั้น
บันทึกการเข้า
หน้า: [1] 2
  พิมพ์  
 
กระโดดไป:  

Powered by SMF 1.1.11 | SMF © 2006, Simple Machines LLC
XHTML | CSS | Aero79 design by Bloc หน้านี้ถูกสร้างขึ้นภายในเวลา 0.076 วินาที กับ 19 คำสั่ง